Groeiende vraag dempen met besparen
Voldoende schoon drinkwater is een primaire levensbehoefte. Voor de mens is het essentieel voor gezondheid en hygiëne. De beschikbaarheid van drinkwater komt echter in het gedrang, doordat de huidige productiecapaciteit niet voldoende toeneemt ten opzichte van de groeiende vraag. Daardoor neemt de leveringszekerheid af. Door een drinkwatercongestie dreigt de woningbouwopgave te vertragen. Ook bedrijven kunnen economische schade ondervinden wanneer zij niet over voldoende drinkwater kunnen beschikken.
We staan voor grote uitdagingen: het woningtekort, de renovatie van bestaande bouw en verdroging door klimaatverandering vragen om een andere aanpak. Daarom moeten we én het aanbod van drinkwater vergroten én de vraag temperen. Om de groeiende vraag te beperken, zijn drinkwaterbesparing, waterhergebruik en de inzet van alternatieve waterbronnen dan drinkwater noodzakelijk. Om het aanbod te vergroten, moeten we meer water in de omgeving vasthouden en opslaan en de drinkwater- en zuiverings-voorzieningen uitbreiden, renoveren en aanpassen.
Urgentie neemt snel toe
De druk op de drinkwatervoorziening groeit. De vraag stijgt, terwijl beschikbare drinkwaterwinbronnen onder druk staan door droogte, klimaatverandering en vervuiling. Volgens prognoses is er in 2030 jaarlijks 100 miljoen m³ extra drinkwater nodig. Tegelijkertijd bouwen we door aan de grote woningbouwopgave.
In steeds meer regio’s wordt dit zichtbaar in de praktijk. Net als bij netcongestie ontstaat er watercongestie: er is onvoldoende capaciteit om nieuwe woningen en bedrijven aan te sluiten op het drinkwatersysteem. Dit vormt een directe belemmering voor ruimtelijke ontwikkeling en economische groei.
Grote besparingskansen in woningen
Een belangrijk deel van het drinkwatergebruik vindt plaats in huis, bijvoorbeeld voor douchen en toiletspoeling. Door het toepassen van waterzuinig sanitair en het hergebruik van regen-, grijs- en zwartwater kan het drinkwatergebruik per woning met tot wel 45% worden verminderd.
Waterzuinig bouwen biedt daarmee niet alleen verlichting voor de drinkwatervoorziening, maar is ook een randvoorwaarde voor het realiseren van de woningbouwopgave. Oplossingen daarvoor zijn beschikbaar, maar worden nog onvoldoende toegepast.
Manifest: oproep tot versnelling
Een belangrijk moment tijdens de bijeenkomst was de gezamenlijke onderschrijving van het manifest met de titel “Ons drinkwater droogt op: voorkom een drinkwatercrisis!”.
Met dit manifest doen de deelnemende partners een oproep aan bestuurders, volksvertegenwoordigers, kennisinstituten en alle betrokkenen of belanghebbenden in de water- en bouwketen om:
- Versnelling aan te brengen in de uitvoering van drinkwaterbesparing
- Duidelijk en toepasbaar beleid te ontwikkelen (zoals een landelijke richtlijn Waterzuinig Wonen)
- Waterbesparing te verankeren in wet- en regelgeving
- Hemelwater beter te benutten door infiltratie en hergebruik
Deze oproep wordt ook onderbouwd in een position paper, waarin de urgentie, knelpunten en oplossingsrichtingen uitgebreid zijn beschreven. Daarbij wordt onder meer Heuvelstraat in Silvolde genoemd, waar Nijhuis Saur Industries samen met partners bijdraagt aan een waterneutrale woonwijk met een gesloten waterkringloop en innovatieve oplossingen voor regenwatergebruik, hergebruik en decentrale zuivering.
Samen naar een nieuwe standaard
De partners in de Bouwtafel Waterzuinige Wijken spreken met het manifest de ambitie uit om waterzuinige woningen de nieuwe standaard te maken, in nieuwbouw en renovatie. Met kennis, praktijkvoorbeelden en samenwerking willen we deze beweging versnellen. Drinkwater uit de kraan is geen vanzelfsprekendheid meer. Nu is het moment om door te pakken voordat watercongestie de nieuwe rem wordt op woningbouw en ontwikkeling.